Göden Ne Anlama Gelir? Gücün, Kurumların ve İdeolojinin Gölgesinde Bir Kavram Bir Siyaset Bilimcinin Düşünce Laboratuvarından Siyaset biliminin temelinde bir soru yatar: “Güç kimde ve nasıl kullanılıyor?” Toplumun damarlarında dolaşan bu güç, kimi zaman yasalarla şekillenir, kimi zaman da görünmez kurallarla işler. Bu bağlamda, Türkçenin derinlerinden gelen ve köken olarak Anadolu’nun yerel dil hafızasında yaşayan “Göden” kelimesi, yalnızca dilsel bir merak değil, aynı zamanda siyasal bir metafor olarak da karşımıza çıkar. Göden, bazı ağızlarda “sınır, çizgi, kenar” ya da “geçiş noktası” anlamında kullanılır. Ancak bu sınır, yalnızca coğrafi değildir; güç ile itaat, iktidar ile yurttaş, erkek ile kadın, birey ile…
2 YorumEtiket: bir
Handan Hangi Akım? Toplumsal Cinsiyetin Gözünden Bir Edebiyat Yansımaları Bazı romanlar yalnızca bir dönemi değil, bir bilinci temsil eder. Halide Edib Adıvar’ın Handan’ı da tam olarak böyle bir eser. Onu sadece bir edebi akımın içine sığdırmak, hikâyenin taşıdığı toplumsal yankıyı eksiltir. Fakat yine de “Handan hangi akımın eseridir?” sorusuna yanıt ararken, bu romanın hem bireysel hem de toplumsal mücadeleyi anlatan güçlü bir kadın sesi olduğunu unutmamak gerekir. Bu yazıda, Handan’ı toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet ekseninden bakarak, samimi ama düşündürücü bir şekilde ele alalım. Handan ve Feminizmin Erken Adımları Handan, Türk edebiyatında bireysel psikolojiyi derinlemesine ele alan ilk romanlardan…
2 YorumAkıl Çizgisinin Çatallı Olması Ne Anlama Gelir? (Yoksa Kararsızlığın Parmak İzi mi?) Eğer avuç içindeki çizgilere bakarken “Benimkinde neden çatallanma var?” diye düşündüysen, yalnız değilsin. Kimi buna yaratıcı zekânın işareti diyor, kimi kararsız ruh halinin sembolü… Ben ise her iki ihtimale de kapıyı aralık bırakmayı seviyorum. Çünkü sonuçta hepimiz, hayat çizgimizi biraz kendi elimizle çizmiyor muyuz? Akıl Çizgisi Nedir, Nereden Çatallar Bu İş? El falında akıl çizgisi, zihinsel süreçleri, düşünce tarzını ve karar verme biçimini temsil eder. Yani, beynimizin “ben kimim ve neyi neden yapıyorum?” diye sorduğu o derin yerin küçük bir haritasıdır. Bu çizgi çatallandığında, genellikle “ikili düşünme” ya…
2 YorumGidon Yaralanması Nedir? Öğrenme ve Farkındalık Üzerine Pedagojik Bir Bakış Eğitim, yalnızca bilginin aktarılmasından çok daha fazlasını içerir. Her öğrenme süreci, bireyi yeni deneyimlere, farkındalıklara ve düşünme biçimlerine yönlendirir. Bir eğitimci olarak, insanların günlük hayatlarındaki küçük ama önemli kazaları ve kazalar sonucu edinilen dersleri görmenin, nasıl büyük değişimlere yol açabileceğine sıklıkla tanıklık ediyorum. Bisiklet sürücülerinin karşılaştığı en yaygın sorunlardan biri olan gidon yaralanması gibi bir durum, öğrenmenin ve farkındalığın ne denli önemli olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor. Bu yazıda, gidon yaralanmasının ne olduğunu, öğrenme teorileri ve pedagojik yaklaşımlar çerçevesinde tartışarak, bu tür kazaların önlenmesi için nasıl bir yaklaşım…
2 YorumHamaseti Hamiyet Ne Demek? Kahramanlık mı, Yoksa Dram mı? Ahh sevgili okuyucu… “Hamaset” ve “Hamiyet” kelimelerini duyunca zihninde eski bir Osmanlı paşası mı canlanıyor? Belki de elinde tespih, dilinde “Vatan elden gidiyor beyler!” diyen bir karakter… Haksız sayılmazsın! Ama gel, bu kelimelere biraz modern dokunuşla, biraz mizahla, biraz da ilişkisel zekâyla bakalım. Çünkü “Hamaseti Hamiyet” sadece tarih kitaplarında değil, WhatsApp gruplarında da yaşanıyor artık! — Bir Erkek, Bir Kadın ve İki Osmanlıca Kelime Bara Girer… Bir düşün: Kadın diyor ki, “Sen bana hiç ilgi göstermiyorsun.” Erkek diyor ki, “Ama geçen hafta çamaşır makinesini tamir ettim, daha ne istiyorsun?” İşte sevgili…
2 YorumDil Üzerindeki Beyazlık Nedir? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Dil, insanın dünyayı anlamlandırma biçimidir; ancak dilin sadece bir iletişim aracı olmanın ötesinde, aynı zamanda toplumsal normları ve gücü yansıtan bir yapı olduğunu da unutmamak gerekir. Bir psikolog olarak, insan davranışlarını anlamaya çalışırken dilin toplumsal işlevlerinin yanı sıra, bireylerin bilinçaltındaki güç ilişkilerini nasıl şekillendirdiğini de merak ediyorum. Beyazlık dilinde, yani “beyaz dil”de, belirli bir toplumsal gruba ait olmanın verdiği baskı ve üstünlük duygusunu görmek mümkündür. Peki, dil üzerindeki bu beyazlık, bireylerin düşüncelerini, duygularını ve toplumsal ilişkilerini nasıl etkiler? Bu yazıda, dilin beyazlık kavramını bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektifinden ele alarak, toplumsal…
3 YorumBeyaz Tutkal Neleri Yapıştırır? Tarihsel Bir Analiz Geçmişi anlamak, bugünü kavramanın en güçlü yollarından biridir. Bir tarihçi olarak bazen küçük bir nesneye ya da gündelik bir araca bakarken bile insanlık tarihinin izlerini görürüm. Beyaz tutkal, ilk bakışta yalnızca bir yapıştırıcı gibi görünebilir. Ancak onu tarihsel süreçler, toplumsal dönüşümler ve kültürel kırılma noktaları üzerinden düşündüğümüzde, aslında insanın doğayla kurduğu ilişkiyi ve üretim kültürünü yansıtan bir semboldür. — Beyaz Tutkalın Tarihsel Kökenleri Beyaz tutkal, kimyasal adıyla PVA (Polivinil Asetat) tutkaldır. Ancak yapıştırıcıların tarihi çok daha eskilere dayanır. – İlkel toplumlarda: İnsanlar hayvan derilerinden, kemiklerden ve bitkilerden elde ettikleri doğal yapıştırıcıları kullanıyordu. –…
2 YorumMerhaba sevgili dostlar, Bugün sizlerle belki de kulağa teknik, hatta biraz da ağır gelen bir soruyu masaya yatıracağız: “81 mm havan kaç kg?” Evet, bu sorunun ardında sadece askeri bir hesap değil, tarihten bugüne taşınan anlamlar, teknolojiyle evrilen silah sistemleri ve gelecekte barış ile güvenlik tartışmalarında alacağı rol var. Gelin bu yolculuğa birlikte çıkalım. 81 mm Havanın Kökenleri 81 mm havan, aslında 20. yüzyılın başlarında geliştirilmiş bir silah sisteminin devamıdır. Özellikle I. Dünya Savaşı’nda kullanılan ilk havan topları, piyadenin sahada manevra kabiliyetini artırmak için tasarlanmıştı. Küçük ama etkili yapısı sayesinde cephe hattına kolaylıkla taşınıyor, dar alanlarda bile ateş desteği sağlıyordu.…
3 YorumHoşamedi Etmek Ne Demek? Dilimizin Derinliklerinde Kaybolmuş Bir İfade Üzerine Hepimizin hayatında bazı kelimeler vardır ki, onları duymak ya da kullanmak, bir şeylerin anlamını çok derinlemesine sorgulamak için bir fırsat verir. Bugün sizlere, belki çok sık kullanmadığımız ama düşündüğümüzde çok ilginç bir yer edinen bir ifadeden bahsedeceğim: Hoşamedi etmek. “Hoşamedi etmek” derken, hepimizde bir anlam belirsizliği olabilir. Gerçekten de, bu kelime halk arasında nadiren duyduğumuz ve anlamını tam kavrayamadığımız bir terim. Peki, hoşamedi etmek ne demek ve bu kelimeyi neden yeniden hayatımıza dahil etmeliyiz? Hoşamedi Etmek: Kökenlere Yolculuk “Hoşamedi etmek” kelimesi, eski Türkçe ve Osmanlıca kökenli bir ifadedir. Günümüz dilinde…
2 YorumÖzleşme Ne Demek? TDK Tanımı, Tarihsel Arka Planı ve Günümüzdeki Akademik Tartışmalar Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüğüne göre özleşme, “bir işin ya da bir şeyin özünü anlamak veya özüne inmek” anlamına gelir. Dilsel olarak, bir kelimenin ya da bir kavramın özüne inmeyi, belirli bir anlamın derinliklerine ulaşmayı ifade eder. Özleşme, sadece dilbilgisel ya da dilsel bir kavram değil, aynı zamanda insan düşüncesinin daha derin seviyelerine ulaşma çabasını da temsil eder. Özellikle felsefe, edebiyat ve sosyal bilimlerde önemli bir yer tutan bu kavram, farklı disiplinlerde farklı anlamlar taşır. Özleşme, kelime ya da kavramların özünden çıkarılan anlamlar üzerinden yapılan bir analiz ya…
2 Yorum